Астанада Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың қатысуымен «Қазақстан – академиялық білім аймағы» атты халықаралық стратегиялық серіктестер форумы өтті. Іс-шараға әлемнің жетекші жоғары оқу орындарының ректорлары, халықаралық рейтинг және аккредиттеу агенттіктерінің өкілдері қатысты.
Форумға Quacquarelli Symonds компаниясы, Мәскеу мемлекеттік халықаралық қатынастар институты, Бейжің тіл және мәдениет университеті, Кардифф университеті, Вусонг университеті, МИФИ, Минерва университеті және басқа да беделді оқу орындарының басшылары қатысты.
«Білім мен ғылым – әлемді өзгерте алатын ең басты күш»
Өз сөзінде Президент Қасым-Жомарт Тоқаев білім мен ғылымның адамзат дамуы үшін стратегиялық маңызы зор екенін атап өтті.
– Бұл форум – жаһандық білім мен ғылым саласындағы өзекті мәселелер мен даму келешегін талқылайтын маңызды алаң. Қазіргі таңда адамзат түбегейлі өзгерістер кезеңіне аяқ басты. Мұндай уақытта білім мен ғылымға ерекше көңіл бөлу қажет. Қазақстан осы салаға басымдық беріп, 2019 жылдан бері қаржыландыру көлемін үш есеге ұлғайтты. Жоғары оқу орындарының дербестігі артып, зерттеу университеттері көбейді, – деді Мемлекет басшысы.
Президент сонымен қатар жас ғалымдарды қолдау шараларына тоқталып, жоғары білімнің барша азаматқа қолжетімді болуы – мемлекеттің басты міндеттерінің бірі екенін айтты.
Балалар мен жастарға арналған жаңа бастамалар
Қасым-Жомарт Тоқаев өскелең ұрпаққа сапалы білім алу мүмкіндігін кеңейтуге бағытталған жаңа әлеуметтік бастамаларға назар аударды.
Мемлекет басшысы атап өткендей, 2024 жылдан бастап жүзеге асып жатқан «Ұлттық қор – балаларға» бағдарламасы әр балаға 18 жасқа дейін Ұлттық қордың инвестициялық табысынан қаражат жинақтауға мүмкіндік береді. Бұл қаржы кәмелеттік жасқа толғаннан кейін білім алуға немесе баспана алуға жұмсалады.
Сонымен қатар бес жастан асқан балаларға арналған «Келешек» бірыңғай жинақтау жүйесі енгізілді. Бағдарламада ата-аналардың ерікті жарналары мен мемлекеттік сыйақы қарастырылған.
Президент жастарға пайызсыз білім несиелері мен гранттар беріліп, жоғары оқу орындарының инфрақұрылымы жаңартылып жатқанын да айтты.
Қазақстанның университеттері әлемдік рейтингтерде
Мемлекет басшысы еліміздің жоғары оқу орындарының халықаралық беделінің артып келе жатқанын ерекше атап өтті.
– QS рейтинг агенттігінің президенті Нунцио Кваккарелли Қазақстан университеттерінің қарқынды дамып келе жатқанын айтты. Сонымен қатар еліміздің бес университеті Times Higher Education тізіміндегі әлемнің үздік жоғары оқу орындары қатарына енді. Бұл – зор жетістік, – деді Президент.
Жасанды интеллект және білім берудегі жаңа технологиялар
Қасым-Жомарт Тоқаев Қазақстанда жасанды интеллект саласына ерекше көңіл бөлініп отырғанын жеткізді.
– Жасанды интеллект технологиялары еліміздің жаңа ұлттық болмысының маңызды бөлігіне айналып отыр. Осы бағытта AI Sana бағдарламасы іске қосылып, 540 мыңнан астам студент оқудан өтті. Сондай-ақ жасанды интеллект мектеп пен жоғары оқу орындарында міндетті курс ретінде енгізілді, – деді Мемлекет басшысы.
Президент сонымен бірге Қазақстанда Жасанды интеллект университетін ашу жөнінде дайындық жұмыстары жүргізіліп жатқанын, ал АҚШ-қа жасаған сапары барысында OpenAI компаниясымен ChatGPT негізінде білім беру құралдарын енгізу жөнінде келісімге қол жеткізілгенін айтты.
Халықаралық серіктестік пен шетелдік студенттер
Мемлекет басшысы Қазақстанның жаһандық білім кеңістігіне белсенді түрде кірігіп келе жатқанын атап өтті.
Бүгінде еліміз әлемнің 40 жетекші университетімен серіктестік орнатып, 33 шетелдік жоғары оқу орнының филиалын ашты. Президенттің айтуынша, көптілділік қағидаты – білім беру саласындағы ашықтық пен бәсекеге қабілеттіліктің кепілі.
Қасым-Жомарт Тоқаев 2029 жылға қарай Қазақстанда оқитын шетелдік студенттердің санын 100 мыңға дейін жеткізу жоспарланып отырғанын айтты. Бұл үшін виза режимі жеңілдетіліп, халықаралық студенттерге қолайлы жағдай жасалуда.
Ғылым мен бизнестің серіктестігі
Президент еліміздің жоғары білім және ғылым саласына бизнес өкілдері де белсенді атсалысып жатқанын атап өтті.
Тараз қаласында Менделеев атындағы Ресей химия-технология университетінің филиалы бизнес қаражаты есебінен ашылды. Алдағы уақытта тау-кен саласына маманданған жаңа университет құру жоспарлануда.
– Жоғары оқу орындары мен ғылыми орталықтар арасындағы өзара ықпалдастық артып келеді. Ғылымды экономиканың нақты секторының қажеттілігімен байланыстыру – басты міндет, – деді Мемлекет басшысы.
«Ғылымның басты миссиясы – адамзат игілігіне қызмет ету»
Қорытындылай келе, Қасым-Жомарт Тоқаев ғылым мен білімнің басты миссиясы – адамзат игілігіне қызмет ету екенін атап өтті.
– Мықты университеттер – келешектің фабрикасы. Онда идеялар туып, жаңа мүмкіндіктер ашылады. Ғалым Қаныш Сәтбаев айтқандай, ғалым өз өмірін халық игілігіне арнауы тиіс. Білім мен ғылым – бөліскен сайын артатын құндылық. Осы бағыттағы халықаралық ынтымақтастық еліміздің академиялық кеңістігін кеңейтіп, білім дипломатиясын нығайтады, – деді Президент.
Мемлекет басшысы соңында еліміздің дарынды әрі ойы ұшқыр азаматтарына сенім білдіріп, реформалардың басты мақсаты – Әділетті, Таза, Қауіпсіз және Күшті Қазақстан құру екенін атап өтті.