«Ел Дауысы» қоғамдық қоры 2026 жылғы 23 тамызда өткен Құрылтай депутаттарын сайлаудағы дауыс беру барысына жүргізілген қоғамдық байқаудың қорытындысын шығарды.
Сайлау күні қор атынан Қазақстанның 20 қаласында 582 өкіл жұмыс істеп, 457 сайлау учаскесі тұрақты байқаумен қамтылған. Қордың қалған өкілдері мобильді үйлестірушілер ретінде жергілікті жерлердегі байқаушылардың қызметін үйлестірді, ал қажет болған жағдайда жедел түрде учаскелерге барып, ақпараттың республикалық штабқа жеткізілуін қамтамасыз етті.
Күні бойы қор байқаушылары дауыс беру барысын, белгіленген рәсімдердің сақталуын, байқаушылардың жұмыс істеуіне жасалған жағдайларды бақылап отырды. Ал сайлау учаскелері жабылғаннан кейін дауыстарды санау процесі мен қорытынды хаттамалардың рәсімделуін қадағалады.
Қордың республикалық штабына ықтимал кемшіліктер мен даулы жағдайлар туралы 11-ге жуық хабарлама келіп түскен. Алдын ала тексеруден кейін бастапқы қорытынды жасалған сәтте олардың тек үшеуі расталған.
Оның екеуі дауыс беру кабиналары орналасқан аумақта бейнебақылау камераларының болуына қатысты болған. Алайда байқаушылардың бұған назар аударғанының арқасында аумақтық сайлау комиссиясының өкілдері ескертуді дер кезінде жойып, камераларды сол жерде жауып тастады.
Тағы бір жағдай Ақтөбедегі №25 сайлау учаскесінде тіркелген. Ол мүгедектігі бар, арбамен қозғалатын азамат үшін сайлау учаскесінің қолжетімділігіне қатысты болды.
Алдын ала қорытынды жасалған сәтте байқаумен қамтылған өзге сайлау учаскелерінде дауыс беру барысына қатысты ауқымды тұжырым жасауға негіз болатын расталған фактілер қор тарапынан тіркелген жоқ.
«Ел Дауысы» байқаушылары анықталған кемшіліктердің елеусіз сипатта болғанын атап өтті. Ал олардың дауыс беру барысы мен оның нәтижесіне айтарлықтай әсер етуі мүмкін заң бұзушылықтар тіркелмегенін айтты.
Ұсынылған деректер осы уақытқа дейін өңделіп, расталған ақпаратты қамтиды. Дауыс беру бір күн бұрын аяқталғанымен, 23 тамыз күні 20 қаладан 20-дан астам жұмыс және үйлестіру чатына үздіксіз ақпарат келіп түскен. Бұл – сайлау учаскелерінен жолданған хабарламалар, есептер, фото және бейнематериалдар мен құжаттардан тұратын ауқымды ақпарат массиві.
Алынған және өңделген деректер негізінде қор дауыс берудің ашық әрі Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес өткенін атап өтті.
«Біз үшін байқаушыларымыз жұмыс істеген учаскелердегі жағдайдың объективті көрінісін алуы маңызды болды. Алдымызда тек заң бұзушылықтарды анықтаймыз деген міндет болған жоқ және олардың санын байқау сапасының көрсеткіші деп есептемейміз. Күні бойы штабқа 20 қаладан ауқымды ақпарат келіп түсті. Бүгін біз тек тексеріліп, расталған деректерді ғана жариялап отырмыз. Қалған материалдарды өңдеу жұмысы жалғасуда. Дегенмен қазірдің өзінде сайлаушылардың белсенді болғанын, дауыс берудің ашық әрі Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес өткенін айтуға болады. Біздің ұстанымымыз өзгермейді: алдымен факті және оны тексеру, содан кейін ғана қорытынды», – деді «Ел Дауысы» ҚҚ жетекшісі Аида Джексенова.
«Ел Дауысы» қоғамдық қоры 2020 жылдан бері электоралдық процестерге қоғамдық байқау жүргізіп келеді. Биылғы сайлау науқаны қор үшін алтыншы байқау науқаны болды.
